غایرخان. [ ی ِ ] ( اِخ ) لقب اینال حق حاکم اترار و از امرای سپاهیان خوارزمشاه که مسبب حمله چنگیز به ایران گردید. مؤلف جهانگشا آرد: چون جماعت تجار ( تجار مغولی که به امر چنگیز برای تجارت آمده بودند ) بشهر اترار رسیدند امیر آن اینال حق بود یکی از اقارب مادر سلطان ترکان خاتون که لقب غایرخان یافته بود و از جماعت بازرگانان هندویی بود که او را در ایام گذشته با او معرفتی بوده است بر عادت مألوف او را ای...
فرهنگ فارسی
اینال جق حاکم اترار از امرای خوارزمشاه مسبب حمله مغول بایران ( مقت . ۶۱۷ ه ق . ) وی با ترکان خاتون مادر خوارزمشاه خویشی داشت . غایر در مال بازرگانان مغول که برای تجارت بسر حد ایران آمده بودند طمع کرد و ایشانرا نزد محمد خوارزمشاه جاسوس قلم داد . خوارزمشاه بقول اواعتماد نمود و پاسخ داد که مواظب حال آنان باشد . غایر خان تجار مغول را باستثنای یک تن که فرار کرد - کشت و اموال ایشانرا ضبط کرد . آن یک تن ...
دانشنامه عمومی
غایرخان یا اینالچق حاکم شهر اترار (فاراب) در زمان سلطنت خوارزمشاهیان بود. او با ترکان خاتون مادر خوارزمشاه خویشاوندی داشت. از غایرخان به عنوان مسبب حمله مغول به ایران یاد می شود.حمله مغول به ایرانچنگیز خان ایجاد رابطه با سلطان محمد خوارزمشاه را وسیله ای برای برقراری تجارت بین دو دولت می دانست. در همین جهت اولین سفیر سلطان خوارزم را هم در جلوی دروازهٔ پکن پذیرفت و ضرورت تجارت بین مغول و قلمرو سلطان...