جزر و مد. [ ج َ رُ م َدد ] ( ترکیب عطفی ، اِ مرکب ) بازگشتن آب دریا و بالا آمدن آن و به مجاز، زیر و زبر باشد : شه چو دریاست بی دروغ و دریغجزر و مدش به تازیانه و تیغ.نظامی.جز به خواری در بخارای دلش راه ندهد جزر و مد مشکلش.مولوی.آن دگر تسخر زدی کز جزر و مدگوهر آورده ست تا ارزان دهد.مولوی.ای عجب چه فن زند او را کشان پیش جزر و مد بحر بی نشان.مولوی....
باز گشتن آب دریا و بالا آمدن آن و بمجاز زیر و زبر باشد .
دانشنامه عمومی
بالا وپایین آمدن آب دریا طی شب و روز
پدیدهٔ کشَند یا جزر و مد (به انگلیسی: Tide) زاییدهٔ نیروی گرانش کره ماه است، آشکار است که دریاها در مقایسه با خشکی های زمین نرمش پذیری بیشتری دارند و از این روی در برابر نیروی کشش ماه کمتر ایستادگی می کنند، به همین دلیل توده های آب در زیر پای ماه انباشته می گردند و پدیده ای را به نام «مد» (مد) ایجاد می کنند.نمودهای ماهنیروی کشندیانرژی جزر و مدهم زمان با «...