فَناری، شمس الدّین محمّد (۷۵۱ـ۸۱۶ق)(مشهور به ابن حمزۀ فناری) متکلم، عارف، فقیه و شیخ الاسلام عثمانی. شاگرد علاءالدین اسود و جمال الدین آق سرایی بود. به مصر رفت و از حوزۀ درس شیخ اکمل الدین و دیگران بهره برد. پس از بازگشت به عثمانی منصب شیخ الاسلامی یافت و مدتی قاضی القضات بیروت و قسطنطنیه بود. از آثارش: اساس الفنون؛ عین الاعیان فی تفسیر القرآن؛ رسالة فی مناقب الشیخ بهاء الدین نقشبندی؛ رجال الغیب؛ ...