ابوالهُذَیل علّاف، محمّد (بصره ۱۳۰ـ سامرا ۲۳۰ق)متکلم و از پیشوایان معتزله و مؤسس فرقۀ هُذَیلِیِه. چون در کوی علاّفان بصره بود به علاف مشهور شد. بیشتر زندگی اش در بصره گذشت. در بغداد نزد یکی از شاگردان واصل بن عطاء درس خواند و از فلسفۀ یونان نیز آگاهی یافت. ابوعلی جُبّایی وی را از پایه گذاران علم کلام دانسته است. در ۲۰۴ق مأمون عباسی وی و خواهرزاده اش، ابراهیم بن سیّار نظّام، را برای مناظره با مخالف...